بارگاه سوم دماوند کجاست؟
بارگاه سوم دماوند یکی از مهمترین پناهگاههای مسیر جنوبی قله دماوند است و در ارتفاع حدود ۴۲۰۰ تا ۴۲۵۰ متری از سطح دریا قرار دارد. این پناهگاه محل استراحت و شبمانی کوهنوردانی است که از مسیر جنوبی برای صعود به قله دماوند استفاده میکنند.
بارگاه سوم در بخش بالایی مسیر جنوبی قرار دارد و معمولاً پس از عبور از گوسفندسرا و بارگاه دوم (مسجد صاحبالزمان) به آن میرسند. از اینجا به بعد، مسیر وارد بخش جدیتر صعود میشود و کوهنوردان برای ادامه مسیر به سمت قله آماده میشوند.
چرا به آن «بارگاه سوم» میگویند؟
نام «بارگاه سوم» به جایگاه این پناهگاه در تقسیمبندی سنتی مسیر جنوبی دماوند برمیگردد. در مسیر صعود، محلهای استراحت و توقف کوهنوردان بهصورت مرحلهای شناخته میشدند و این محل به عنوان سومین بارگاه یا محل اصلی توقف در مسیر شناخته شد؛ به همین دلیل نام «بارگاه سوم» برای آن باقی مانده است.
امروزه نیز نام بارگاه سوم به یکی از شناختهشدهترین نقاط مسیر جنوبی دماوند تبدیل شده و بسیاری از کوهنوردان، صعود قله را در دو بخش اصلی بارگاه سوم تا قله و مسیر پایینتر تقسیم میکنند.
بارگاه سوم فقط یک محل اقامت نیست؛ برای بیشتر صعودکنندگان، آخرین پایگاه اصلی پیش از تلاش نهایی برای رسیدن به قله دماوند محسوب میشود. به همین دلیل آشنایی با ارتفاع، امکانات، شرایط شبمانی و مسیر دسترسی به آن، بخش مهمی از برنامهریزی صعود به دماوند است.
ارتفاع بارگاه سوم دماوند
بارگاه سوم دماوند در ارتفاع تقریبی ۴۲۰۰ تا ۴۲۵۰ متر از سطح دریا قرار دارد و یکی از مرتفعترین محلهای استقرار کوهنوردان در مسیر جنوبی دماوند است. اختلاف عددی که در منابع مختلف دیده میشود، به تفاوت در ثبت موقعیت و اندازهگیری ارتفاع برمیگردد؛ بنابراین بهتر است ارتفاع آن را بهصورت حدودی بیان کنیم.
قرار گرفتن بارگاه سوم در این ارتفاع باعث میشود شرایط آن با مناطق پایینتر دماوند تفاوت زیادی داشته باشد. کاهش اکسیژن، سرمای هوا، وزش باد و تغییر سریع شرایط جوی از عواملی هستند که کوهنوردان باید هنگام شبمانی و ادامه صعود به سمت قله در نظر داشته باشند.
از بارگاه سوم، هدف اصلی بیشتر صعودها رسیدن به قله دماوند است و بخش پایانی صعود از نظر ارتفاع و شرایط بدنی، اهمیت زیادی دارد.
مسیر دسترسی به بارگاه سوم دماوند
بارگاه سوم در مسیر جنوبی دماوند قرار دارد و دسترسی به آن از طریق جاده و مسیر کوهستانی جنوبی انجام میشود. کوهنوردان پس از رسیدن به پارکینگ یا محل توقف خودروها در ابتدای مسیر، صعود خود را آغاز میکنند و در ادامه از نقاط شاخص مسیر عبور میکنند.
مسیر معمول دسترسی به بارگاه سوم را میتوان بهصورت کلی اینطور در نظر گرفت:
پارکینگ → گوسفندسرا (بارگاه اول) → بارگاه دوم → بارگاه سوم
بخش ابتدایی مسیر تا گوسفندسرا معمولاً با خودروهای محلی قابل پیمایش است، اما ادامه مسیر به سمت بارگاه سوم کوهپیمایی و صعود در ارتفاع محسوب میشود. هرچه ارتفاع بیشتر میشود، شیب مسیر، کمبود اکسیژن و شرایط جوی اهمیت بیشتری پیدا میکند.
برای صعودکنندگانی که قصد دارند از مسیر جنوبی به قله برسند، بارگاه سوم نقطهای کلیدی برای استراحت، شبمانی و آماده شدن برای صعود نهایی است.
اگر برای اولین بار قصد صعود از این مسیر را دارید، بهتر است جزئیات کامل مسیر را در راهنمای صعود به قله دماوند از مسیر جنوبی ببینید.
مسیر گوسفندسرا تا بارگاه سوم دماوند
پس از رسیدن به گوسفندسرا، مسیر صعود به سمت ارتفاعات بالاتر ادامه پیدا میکند. گوسفندسرا در مسیر جنوبی دماوند بهعنوان یکی از نقاط اصلی شروع کوهپیمایی شناخته میشود و از اینجا به بعد، بخش قابلتوجهی از مسیر را باید پیاده طی کرد.
در ادامه مسیر، کوهنوردان ابتدا به بارگاه دوم (مسجد صاحبالزمان) میرسند و سپس با ادامه صعود در دامنه جنوبی دماوند به بارگاه سوم خواهند رسید.
مسیر گوسفندسرا تا بارگاه سوم را نباید یک مسیر ساده کوهپیمایی در نظر گرفت؛ افزایش تدریجی ارتفاع و کاهش اکسیژن، بهخصوص در بخشهای بالاتر، باعث میشود سرعت حرکت کمتر شود و مدیریت توان اهمیت زیادی داشته باشد.
به همین دلیل بسیاری از برنامههای صعود دماوند، بارگاه سوم را محل اصلی استراحت و شبمانی پیش از صعود قله در نظر میگیرند. پس از استراحت در این ارتفاع، صعود نهایی معمولاً در ساعات ابتدایی روز انجام میشود.
امکانات بارگاه سوم دماوند

بارگاه سوم مهمترین محل استراحت و شبمانی کوهنوردان در بخش بالایی مسیر جنوبی دماوند است. امکانات آن با پناهگاههای مناطق کمارتفاع قابل مقایسه نیست و نباید انتظار یک اقامتگاه مجهز کوهستانی را داشت.
از امکانات و شرایطی که کوهنوردان در بارگاه سوم با آن مواجه میشوند میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- فضای سرپوشیده برای استراحت و شبمانی
- محلهای مشخص برای خواب کوهنوردان
- سرویس بهداشتی
- امکان تهیه یا استفاده از برخی خدمات و اقلام موردنیاز در فصل فعالیت پناهگاه
- فضای مناسب برای آماده شدن پیش از صعود نهایی به قله
با توجه به ارتفاع زیاد بارگاه سوم، سرما، باد و کمبود اکسیژن بخش جداییناپذیر اقامت در این پناهگاه هستند. بنابراین حتی در فصل تابستان نیز نباید بدون تجهیزات مناسب برای شبمانی در ارتفاع بالا راهی بارگاه سوم شد.
همچنین شرایط و امکانات بارگاه میتواند در زمانهای مختلف سال متفاوت باشد؛ بنابراین پیش از برنامهریزی، بهتر است وضعیت پناهگاه و نحوه استفاده از آن را بررسی کنید.
شبمانی در بارگاه سوم دماوند

برای بسیاری از کوهنوردانی که از مسیر جنوبی صعود میکنند، بارگاه سوم محل اصلی شبمانی پیش از صعود قله است. قرار گرفتن پناهگاه در ارتفاع بیش از ۴۲۰۰ متر باعث میشود انتخاب زمان مناسب برای رسیدن به آن و نحوه استراحت در این ارتفاع اهمیت زیادی داشته باشد.
معمولاً کوهنوردان پس از رسیدن به بارگاه سوم، مدتی را برای استراحت، نوشیدن مایعات، تغذیه و آماده شدن برای صعود روز بعد اختصاص میدهند. صعود به قله نیز اغلب در ساعات ابتدایی صبح آغاز میشود تا صعودکنندگان بتوانند در شرایط مناسبتری به ارتفاعات بالاتر برسند و پیش از نامساعد شدن احتمالی هوا به ارتفاع پایینتر بازگردند.
برای شبمانی در بارگاه سوم بهتر است وسایل ضروری مانند کیسهخواب مناسب ارتفاع، لباس گرم، دستکش، کلاه، هدلامپ و تجهیزات شخصی موردنیاز را همراه داشته باشید. حتی در تابستان نیز دمای شب در این ارتفاع میتواند بسیار پایین باشد.
نکته مهم این است که خوابیدن در ارتفاع بالای ۴۲۰۰ متر برای همه افراد تجربه راحتی نیست. سردرد، بیخوابی و احساس خستگی میتواند در اثر ارتفاع ایجاد شود و نباید این علائم را نادیده گرفت. اگر وضعیت جسمانی فرد مناسب ادامه صعود نباشد، اولویت با حفظ سلامتی و بازگشت به ارتفاع پایینتر است.
رزرو بارگاه سوم دماوند
اگر قصد شبمانی در بارگاه سوم دماوند را دارید، بهتر است پیش از حرکت وضعیت رزرو و شرایط پذیرش پناهگاه را بررسی کنید. ظرفیت پناهگاه محدود است و در روزهای پرتردد فصل صعود، بهویژه تعطیلات و آخر هفتههای تابستان، ممکن است با افزایش تعداد کوهنوردان مواجه شوید.
رزرو پناهگاههای کوهستانی تحت پوشش فدراسیون کوهنوردی میتواند بهصورت اینترنتی انجام شود و بهتر است قبل از برنامهریزی نهایی، اطلاعات مربوط به ظرفیت، هزینه و شرایط رزرو بارگاه سوم را از سامانه رسمی بررسی کنید.
همراه داشتن وسایل شخصی برای شبمانی نیز ضروری است و نباید تصور کرد که با رزرو پناهگاه، تمام تجهیزات موردنیاز برای اقامت در ارتفاع در اختیار شما قرار میگیرد.
برای آشنایی با نحوه انجام این کار میتوانید راهنمای رزرو اینترنتی پناهگاههای فدراسیون در آوای طبیعت را مطالعه کنید.
بارگاه سوم تا قله دماوند چقدر راه است؟
بارگاه سوم آخرین محل استقرار اصلی در مسیر جنوبی پیش از صعود به قله دماوند است. از اینجا مسیر وارد بخش مرتفع و دشوار صعود میشود و کوهنورد باید بیش از پیش به ارتفاع، شرایط جوی و توان بدنی خود توجه داشته باشد.
فاصله بارگاه سوم تا قله را نمیتوان فقط بر اساس مسافت افقی سنجید؛ زیرا اختلاف ارتفاع، شیب مسیر و شرایط برف و یخ تأثیر زیادی بر زمان صعود دارند. در شرایط معمول تابستانی، صعود از بارگاه سوم تا قله معمولاً چند ساعت زمان میبرد، اما سرعت حرکت افراد و وضعیت مسیر میتواند این زمان را بهطور محسوسی تغییر دهد.
در این بخش از مسیر، علائمی مانند خستگی شدید، سردرد، تهوع یا سرگیجه اهمیت بیشتری پیدا میکنند و ادامه دادن صعود در صورت نامناسب بودن وضعیت جسمانی تصمیم درستی نیست.
صعود از بارگاه سوم تا قله معمولاً در ساعات ابتدایی صبح آغاز میشود تا کوهنوردان از هوای خنکتر و شرایط مناسبتر استفاده کنند.
زمان صعود از بارگاه سوم تا قله دماوند
زمان موردنیاز برای صعود از بارگاه سوم تا قله دماوند برای همه کوهنوردان یکسان نیست. آمادگی جسمانی، میزان همهوایی، سرعت حرکت، وضعیت هوا و شرایط مسیر از مهمترین عواملی هستند که روی زمان صعود تأثیر میگذارند.
در یک برنامه معمول تابستانی، حرکت از بارگاه سوم در ساعات ابتدایی صبح انجام میشود و رسیدن به قله ممکن است حدود ۵ تا ۷ ساعت زمان ببرد. پس از رسیدن به قله نیز باید زمان کافی برای استراحت و فرود در نظر گرفت؛ بنابراین نباید برنامه روز صعود را فقط بر اساس زمان رفت تا قله تنظیم کرد.
هرچه ارتفاع بیشتر میشود، سرعت حرکت طبیعی است که کاهش پیدا کند. به همین دلیل حرکت یکنواخت و کنترلشده معمولاً بهتر از تلاش برای حفظ سرعت بالا در ابتدای مسیر است.
در صورت وجود برف، یخ، باد شدید یا دید کم، زمان صعود میتواند به شکل محسوسی افزایش پیدا کند و در شرایط نامناسب، حتی ممکن است ادامه صعود منطقی نباشد.




