معرفی آبشار سیاه چشمان
در دل ارتفاعات سرسبز مازندران و در میان چشماندازهای کوهستانی منطقه چالوس، آبشاری زیبا و تماشایی به نام سیاه چشمان قرار گرفته است. این آبشار یکی از جاذبههای طبیعی کمترشناختهشده منطقه الیت و دلیر است که برای رسیدن به آن باید مسیری کوهستانی و نسبتاً دشوار را پیمایش کرد.
آبشار سیاه چشمان تنها یک مقصد برای تماشای سقوط آب از ارتفاع نیست؛ مسیر رسیدن به آن نیز بخشی از جذابیت این برنامه طبیعتگردی محسوب میشود. چشمانداز کوهستان، پوشش گیاهی منطقه، چشمهها و جریان آب در دل طبیعت، فضایی متفاوت برای علاقهمندان به کوهپیمایی و کشف جاذبههای کمترشناختهشده مازندران ایجاد میکند.
برخلاف بسیاری از آبشارهای گردشگری که با چند دقیقه پیادهروی میتوان به آنها رسید، بازدید از سیاه چشمان نیازمند آمادگی جسمانی مناسب، تجهیزات پیمایش و آشنایی با مسیر است. به همین دلیل این مقصد بیشتر برای طبیعتگردان باتجربه و علاقهمندان به پیمایشهای ماجراجویانه جذابیت دارد.
آبشار سیاه چشمان کجاست؟
آبشار سیاه چشمان در استان مازندران، شهرستان چالوس و در محدوده منطقه کوهستانی مرزنآباد قرار دارد. این آبشار در نزدیکی روستاهای الیت و دلیر واقع شده و برای دسترسی به آن باید وارد جادههای فرعی و مسیرهای کوهستانی این منطقه شوید.
روستای الیت و روستای دلیر از مسیرهای شناختهشده برای رسیدن به محدوده آبشار هستند. هر دو روستا در منطقهای کوهستانی با طبیعتی چشمنواز قرار گرفتهاند و اطراف آنها ترکیبی از ارتفاعات سرسبز، مراتع ییلاقی و چشماندازهای زیبای البرز را تشکیل میدهد.
موقعیت کوهستانی آبشار و فاصله آن از مسیرهای اصلی جادهای باعث شده است که بازدید از این جاذبه بیشتر به شکل یک برنامه پیمایشی انجام شود. بنابراین برخلاف بسیاری از آبشارهای شمال کشور، رسیدن به سیاه چشمان نیازمند پیادهروی در مسیرهای طبیعی و صرف زمان کافی است.
نکته: برای دسترسی به آبشار، باید مسیر انتخابی و ترک GPS را از قبل مشخص کنید؛ زیرا مسیرهای الیت و دلیر یکسان نیستند و نباید اطلاعات پیمایش آنها را با یکدیگر اشتباه گرفت.
مسیر پیمایش آبشار سیاه چشمان
برای رسیدن به آبشار سیاه چشمان، دو مسیر دسترسی از سمت روستاهای الیت و دلیر وجود دارد. هر دو مسیر از طبیعت کوهستانی منطقه عبور میکنند، اما از نظر شکل پیمایش، میزان شیب و مدتزمان حرکت تفاوتهایی دارند.
مسیر از روستای الیت
یکی از مسیرهای شناختهشده دسترسی به آبشار، از روستای الیت آغاز میشود. پس از رسیدن به روستا، باید خود را به محل شروع پاکوب و مسیر رودخانه برسانید. پیمایش در ابتدا از میان مسیرهای طبیعی و بخشهایی با شیب ملایمتر آغاز میشود و بهتدریج با افزایش ارتفاع، پوشش گیاهی کمتر شده و مسیر حالت کوهستانیتری پیدا میکند.
در طول مسیر چندین پاکوب و دوراهی وجود دارد که ممکن است انتخاب مسیر صحیح را دشوار کند. در بخشهایی از پیمایش، چشمههایی نیز دیده میشوند و با نزدیک شدن به آبشار، شیب مسیر افزایش پیدا میکند. بخش پایانی مسیر از دشوارترین قسمتهای برنامه است و برای رسیدن به آبشار باید شیب نسبتاً تندی را پشت سر گذاشت.
بر اساس یکی از گزارشهای ثبتشده در ویکیلاک، پیمایش رفتوبرگشت از مسیر الیت حدود ۱۲ کیلومتر بوده و برای یک گروه پیمایشی نزدیک به ۱۰ ساعت زمان برده است. البته زمان برنامه به مسیر انتخابی، شرایط گروه و وضعیت پاکوب بستگی دارد.
مسیر از روستای دلیر
مسیر دیگر از روستای دلیر آغاز میشود. در این مسیر، حرکت ابتدا از محدوده رودخانه و مسیرهای دامنهای شروع شده و سپس با افزایش ارتفاع، وارد پاکوبهای کوهستانی میشوید. در طول مسیر از کنار چشمهها، آغلهای دامداری و دامنههای مرتفع عبور خواهید کرد.
این مسیر نیز دارای پاکوبهای متعدد است و در بعضی قسمتها مه میتواند تشخیص مسیر اصلی را دشوار کند. چشمانداز ارتفاعات سه کنج و زرین کوه از جذابیتهای این پیمایش محسوب میشود.
درجه سختی و مدت زمان پیمایش
آبشار سیاه چشمان مقصدی مناسب برای یک پیادهروی تفریحی و سبک نیست. طول مسیر، شیب قابلتوجه در قسمتهای پایانی، تعدد پاکوبها و نبود امکانات در طول پیمایش، از عواملی هستند که این برنامه را در گروه پیمایشهای نسبتاً دشوار تا دشوار قرار میدهند.
برای اجرای ایمن برنامه، همراه داشتن ترک GPS معتبر، کفش مناسب کوهپیمایی، آب آشامیدنی کافی و استفاده از راهنمای آشنا به منطقه اهمیت زیادی دارد.
ویژگیهای طبیعی و زیبایی آبشار سیاه چشمان
آبشار سیاه چشمان در منطقهای کوهستانی و برخوردار از طبیعت بکر مازندران قرار گرفته است. آنچه این آبشار را به مقصدی جذاب برای طبیعتگردان تبدیل میکند، علاوه بر خود آبشار، فضای طبیعی و چشماندازهای مسیر دسترسی به آن است.
جریان آب در میان صخرهها و دامنههای کوهستانی، منظرهای تماشایی ایجاد میکند. قرار گرفتن آبشار در محیطی دور از جادههای پرتردد و مناطق گردشگری شلوغ، حالوهوای متفاوتی به این مقصد بخشیده است.
از جذابیتهای این منطقه میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
-
چشماندازهای کوهستانی: ارتفاعات البرز و دامنههای سرسبز اطراف، بخش مهمی از زیبایی مسیر پیمایش را تشکیل میدهند.
-
چشمهها و جریانهای آب: در طول مسیر میتوان چشمهها و جریانهای آب طبیعی را مشاهده کرد که به طراوت محیط کمک میکنند.
-
پوشش گیاهی متنوع: مراتع و پوشش گیاهی کوهستانی در فصل بهار و تابستان جلوه خاصی به منطقه میبخشند.
-
فضای بکر و آرام: دور بودن از دسترسی آسان گردشگری باعث شده است محیط اطراف آبشار همچنان حالوهوای طبیعی خود را حفظ کند.
-
چشماندازهای صخرهای: ترکیب دیوارههای سنگی، شیب دامنهها و جریان آب، فضای مناسبی برای عکاسی طبیعت ایجاد میکند.
بهترین زمان بازدید از آبشار سیاه چشمان
بهار و تابستان معمولاً بهترین فصلها برای اجرای برنامه پیمایش آبشار سیاه چشمان هستند. در بهار، طبیعت منطقه سرسبزتر است و جریان آب چشمهها و آبشارها میتواند چشمانداز جذابتری ایجاد کند. تابستان نیز به دلیل شرایط مناسبتر جوی در ارتفاعات، فرصت خوبی برای اجرای این برنامه فراهم میکند.
در اوایل پاییز، رنگآمیزی طبیعت و تغییر رنگ پوشش گیاهی میتواند جذابیت مسیر را دوچندان کند؛ اما با سردتر شدن هوا، احتمال بارندگی، مه و لغزندگی مسیر افزایش مییابد.
در زمستان و روزهای برفی، اجرای این پیمایش به دلیل یخزدگی، برف و دشواری دسترسی توصیه نمیشود، مگر با تجهیزات و تجربه مناسب برنامههای زمستانی.
دیدنیهای اطراف آبشار سیاه چشمان
سفر به آبشار سیاه چشمان میتواند فرصتی برای آشنایی با طبیعت زیبای منطقه چالوس و روستاهای کوهستانی اطراف آن باشد. محدوده الیت و دلیر از مناطق ییلاقی و خوشمنظره البرز هستند که علاوه بر آبشار، جاذبههای طبیعی دیگری نیز در اطراف خود دارند.
روستای الیت؛ ییلاقی در دل ارتفاعات البرز
روستای الیت از روستاهای کوهستانی منطقه مرزنآباد است که به دلیل قرار گرفتن در میان ارتفاعات البرز، چشماندازهای طبیعی زیبایی دارد. مراتع سرسبز، خانههای روستایی، دامنههای کوهستانی و هوای مطبوع در فصل گرم سال، این روستا را به یکی از مقاصد جذاب طبیعتگردی منطقه تبدیل کردهاند.
الیت همچنین یکی از نقاط دسترسی به مسیرهای پیمایشی اطراف آبشار سیاه چشمان است و میتواند نقطه شروع مناسبی برای برنامههای کوهپیمایی و طبیعتگردی باشد.
روستای دلیر؛ طبیعت بکر در ارتفاعات چالوس

دلیر یکی دیگر از روستاهای زیبای منطقه است که در محیطی کوهستانی و در میان ارتفاعات سرسبز البرز قرار گرفته است. این روستا به دلیل برخورداری از مراتع ییلاقی، چشمهها، رودخانهها و چشماندازهای مرتفع، مقصدی جذاب برای علاقهمندان به طبیعت و کوهپیمایی محسوب میشود.
اطراف دلیر مسیرهای متعددی برای پیمایش و دسترسی به ارتفاعات منطقه وجود دارد و طبیعتگردان میتوانند در کنار بازدید از آبشار سیاه چشمان، با بخشهای دیگری از طبیعت این منطقه نیز آشنا شوند.
زرین کوه و ارتفاعات اطراف دلیر

ارتفاعات اطراف دلیر از دیگر جاذبههای مورد توجه کوهنوردان هستند. زرین کوه یکی از ارتفاعات شاخص این محدوده است که چشماندازهای گستردهای از کوهستانهای البرز را پیش روی کوهنوردان قرار میدهد.
وجود قلهها و خطالرأسهای متعدد در این منطقه، فرصت مناسبی برای اجرای برنامههای کوهپیمایی و صعودهای چندساعته و چندروزه فراهم میکند.
جمعبندی
آبشار سیاه چشمان یکی از جاذبههای طبیعی کمترشناختهشده مازندران است که ترکیبی از زیبایی آبشار، چشماندازهای کوهستانی و مسیرهای پیمایشی ماجراجویانه را در اختیار طبیعتگردان قرار میدهد.
قرار گرفتن این آبشار در محدوده روستاهای الیت و دلیر، فرصتی برای آشنایی با طبیعت بکر ارتفاعات البرز و تجربه پیمایشی متفاوت در منطقه چالوس فراهم میکند.
اگر به مسیرهای کمترشناختهشده، آبشارهای طبیعی و برنامههای پیمایشی علاقه دارید، بازدید از آبشار سیاه چشمان میتواند تجربه جذابی برای شما باشد. البته باید توجه داشت که این برنامه به دلیل شرایط مسیر و شیب بخشهایی از پیمایش، به آمادگی جسمانی مناسب و برنامهریزی دقیق نیاز دارد.
آوای طبیعت با اجرای برنامههای کوهنوردی و طبیعتگردی در مناطق مختلف ایران، فرصتی برای تجربه مقاصد طبیعی متفاوت و آشنایی بیشتر با زیباییهای کوهستان فراهم میکند.
طبیعت را کشف کنیم، از آن لذت ببریم و در حفظ زیباییهایش مسئولانه رفتار کنیم.

